DIN vs ISO – różnice, odpowiedniki i jak czytać oznaczenia elementów złącznych

DIN vs ISO – różnice, odpowiedniki i jak czytać oznaczenia elementów złącznych

1. Dlaczego DIN i ISO są mylone?

W handlu elementami złącznymi bardzo często spotykamy oznaczenia:

  • DIN 933

  • ISO 4017

  • DIN 934

  • ISO 4032

Klient pyta:
„Czy DIN 933 to to samo co ISO 4017?”

Odpowiedź brzmi:
👉 Czasem tak.
👉 Czasem prawie tak.
👉 Czasem nie.

I właśnie w tych „prawie” kryją się problemy.

2. Czym jest norma DIN?

DIN to skrót od
Deutsches Institut für Normung

To Niemiecki Instytut Normalizacyjny, który opracowywał normy techniczne jeszcze przed powstaniem norm międzynarodowych.

Normy DIN przez dekady były standardem w Europie, szczególnie w:

  • przemyśle maszynowym

  • budownictwie

  • motoryzacji

  • produkcji elementów złącznych

3. Czym jest norma ISO?

ISO to skrót od
International Organization for Standardization

To międzynarodowa organizacja normalizacyjna.

Normy ISO mają na celu:

  • ujednolicenie wymiarów

  • ujednolicenie tolerancji

  • standaryzację oznaczeń

  • globalną kompatybilność produktów

W praktyce:
ISO w dużej mierze zastąpiło normy DIN.

4. Dlaczego nadal funkcjonują oznaczenia DIN?

Bo:

  • przemysł przez lata projektował pod DIN

  • dokumentacja techniczna nadal zawiera oznaczenia DIN

  • magazyny i hurtownie operują historycznymi symbolami

  • klienci „znają” DIN

W praktyce handlowej oznaczenia DIN nadal są silniejsze marketingowo niż ISO.

5. Przykłady odpowiedników DIN i ISO

Śruba z łbem sześciokątnym, gwint na całej długości

śruba din 933

  • DIN 933

  • ISO 4017

W większości przypadków są wymiarowo zgodne.

Śruba z łbem sześciokątnym, gwint częściowy

  • DIN 931

  • ISO 4014

Różnice mogą dotyczyć długości gwintu i tolerancji.

Nakrętka sześciokątna

nakrętka din 934

  • DIN 934

  • ISO 4032

Współczesne odpowiedniki ISO są praktycznie zamienne.

Podkładka płaska

  • DIN 125

  • ISO 7089

Tu różnice bywają większe — szczególnie w grubości i średnicy zewnętrznej.

6. Kiedy DIN ≠ ISO?

Warto to jasno powiedzieć:

Nie każda norma DIN ma 1:1 odpowiednik ISO.

Różnice mogą dotyczyć:

  • długości gwintu

  • wysokości łba

I tak obrazowo na śrubach DIN 912 lub ISO 4762

wysokość i wykończenie łba, widać to wyrażnie i nieco inna długość

śruby imbusowe kl 12,9

  • tolerancji wymiarowych

  • promieni pod łbem

  • klasy dokładności

W konstrukcjach precyzyjnych (maszyny, formy, elementy obrabiane CNC) różnice te mogą mieć znaczenie.

7. Przykład praktyczny – gdzie może pojawić się problem?

Załóżmy:

Projekt wymaga DIN 931.
Magazyn wysyła ISO 4014.

Możliwe skutki:

  • gwint jest krótszy lub dłuższy

  • śruba nie pracuje poprawnie w tulei

  • połączenie nie uzyskuje właściwej siły docisku

  • kolizja z elementem konstrukcyjnym

W budownictwie stalowym zwykle różnice są akceptowalne.
W przemyśle maszynowym — już nie zawsze.

8. Czy DIN przestaje obowiązywać?

Wiele norm DIN zostało:

  • wycofanych

  • zastąpionych normami EN

  • zastąpionych normami ISO

Przykładowo:

DIN → DIN EN ISO

Dlatego często spotykamy oznaczenie:

DIN EN ISO 4017

Co oznacza:

  • norma niemiecka

  • przyjęta jako europejska

  • zgodna z ISO

9. Co powinien wiedzieć sprzedawca B2B?

Najważniejsze pytania przy zapytaniu ofertowym:

  1. Czy klient wymaga konkretnej normy, czy tylko wymiaru?

  2. Czy element pracuje w konstrukcji nośnej?

  3. Czy dokumentacja projektowa wskazuje normę?

  4. Czy element ma certyfikat materiałowy?

Częsty błąd:
Sprzedawanie „zamiennika ISO” bez weryfikacji dokumentacji.

10. Jak czytać oznaczenia śrub?

Przykład:

ISO 4017 M12x60 8.8

Co oznacza:

ISO 4017 → typ śruby
M12 → średnica gwintu
60 → długość w mm
8.8 → klasa wytrzymałości

Jeśli jest nierdzewna:

ISO 4017 M12x60 A4-70

A4 → gatunek
70 → wytrzymałość min. 700 MPa

11. DIN vs ISO – podsumowanie techniczne

Cecha DIN ISO
Pochodzenie Niemcy Międzynarodowa
Aktualność Częściowo wycofywane Obowiązujące globalnie
Zamienność Często Tak
Różnice wymiarowe Możliwe Ustandaryzowane

12. Co to oznacza dla Twojego sklepu?

Jeżeli w ofercie:

  • podajesz DIN

  • podajesz ISO

  • wskazujesz odpowiedniki

budujesz:

✔ wiarygodność techniczną
✔ mniejszą liczbę reklamacji
✔ zaufanie klientów B2B
✔ lepsze pozycjonowanie pod zapytania techniczne

13. Najczęstsze błędy klientów

❌ Mylenie klasy wytrzymałości z normą
❌ Zakładanie, że DIN i ISO zawsze są identyczne
❌ Zamawianie „jak zawsze”, bez sprawdzania projektu
❌ Brak weryfikacji długości gwintu

14. Wnioski inżynierskie

Normy DIN i ISO w większości przypadków są kompatybilne, ale nie zawsze identyczne.

W konstrukcjach ogólnych różnice są zwykle nieistotne.
W konstrukcjach precyzyjnych — mogą mieć znaczenie.

W handlu B2B kluczowa jest świadomość, że norma to nie tylko symbol, ale:

  • geometria

  • tolerancja

  • klasa dokładności

  • kompatybilność projektowa

Zainteresowanych odsyłam do ogólnego tekstu Elementy złączne zastosowanie i dobór

Pozdrawiam

Uzupełnienie: stal C2 hartowana oraz stale instalacyjne

Uzupełnienie: stal C2 hartowana oraz stale instalacyjne 304 / 304L / 316 / 316L

Wcześniejszy artykuł dotyczył właściwości, gatunków i zastosowania stali nierdzewnej.

1. Stal C2 hartowana – gdzie ma zastosowanie?

Stal oznaczana handlowo jako C2 (często w kontekście wkrętów samowiercących) to stal węglowa poddana hartowaniu, zapewniająca:

  • bardzo wysoką twardość powierzchni

  • zdolność wiercenia w stali konstrukcyjnej

  • wysoką odporność na ścinanie

  • dużą odporność na zużycie gwintu

Najczęściej występuje w:

  • wkrętach samowiercących do blach

  • wkrętach farmerskich

  • wkrętach do konstrukcji stalowych cienkościennych

Dlaczego nie stosuje się tu nierdzewki?

Stal nierdzewna:

  • ma niższą twardość

  • nie nadaje się do samodzielnego przewiercania stali konstrukcyjnej

Dlatego wkręty C2 są hartowane, a następnie zabezpieczane powłoką (np. ocynk, powłoki organiczne, czasem płatkowe).

Uwaga inżynierska:
C2 to rozwiązanie do aplikacji dynamicznych i montażowych — nie do środowisk agresywnych chemicznie.

2. A2 vs 304 – czy to to samo?

To jedno z najczęstszych nieporozumień.

W uproszczeniu:

A2 ≈ 304 (1.4301)

Jednak:

  • A2 to oznaczenie wg norm elementów złącznych

  • 304 to oznaczenie gatunku stali wg norm materiałowych

W praktyce handlowej często stosuje się te oznaczenia zamiennie, ale technicznie:

A2-70 → śruba ze stali 1.4301 o wytrzymałości min. 700 MPa

3. Stal 1.4306 (304L) – instalacyjna wersja 304

Stal 1.4306 (304L) to niskowęglowa wersja 304.

Charakterystyka:

  • lepsza spawalność

  • mniejsza podatność na korozję międzykrystaliczną

  • stosowana w instalacjach spawanych

W elementach złącznych spotykana rzadziej, częściej w:

  • rurociągach

  • zbiornikach

  • instalacjach procesowych

4. Stal 316 i 316L – czyli A4

Odpowiedniki:

  • 316 → 1.4401

  • 316L → 1.4404

  • A4 → grupa stali z dodatkiem molibdenu

Dodatek molibdenu zwiększa odporność na:

  • środowiska chlorkowe

  • mgłę solną

  • wodę morską

Dlatego stal 316 / A4 stosuje się w:

  • przemyśle morskim

  • przemyśle chemicznym

  • basenach

  • przetwórstwie spożywczym

Wersja „L” (low carbon):

  • lepsza do spawania

  • mniejsze ryzyko korozji międzykrystalicznej

W elementach złącznych najczęściej spotykane klasy:

  • A4-70

  • A4-80

5. Różnice praktyczne: A2 vs A4 vs C2

Cecha A2 (304) A4 (316) C2 hartowana
Odporność na korozję dobra bardzo wysoka niska (zależna od powłoki)
Twardość umiarkowana umiarkowana bardzo wysoka
Zastosowanie ogólne środowisko agresywne wiercenie w stali
Spawalność dobra dobra brak
Praca w chlorkach ograniczona dobra niezalecana

6. Kiedy wybrać które rozwiązanie?

Wybierz C2:

wkręty do drewna C2

  • gdy montujesz cienkie profile stalowe

  • gdy wkręt musi samodzielnie przewiercić stal

  • gdy liczy się szybkość montażu

Wybierz A2 (304):

  • do konstrukcji zewnętrznych

  • do instalacji ogólnych

  • do warsztatów

Wybierz A4 (316):

  • przy kontakcie z solą

  • w środowisku chemicznym

  • w przemyśle spożywczym i morskim

7. Bardzo ważny aspekt: korozja galwaniczna

Łączenie:

  • stali nierdzewnej

  • stali ocynkowanej

  • aluminium

może powodować korozję elektrochemiczną.

Zasada praktyczna:
Im większa różnica potencjałów elektrochemicznych, tym większe ryzyko korozji.

Dlatego:

  • nie powinno się łączyć nierdzewki A4 z elementami czarnymi bez izolacji

  • w konstrukcjach z aluminium należy dobierać odpowiednie przekładki

To temat, który często generuje problemy reklamacyjne.

Zainteresowanych odsyłam do obszernego tekstu : Elementy złączne w konstrukcjach stalowych i maszynach.

Stal nierdzewna – właściwości, gatunki i zastosowanie

Stal nierdzewna – właściwości, gatunki i zastosowanie w elementach złącznych i instalacyjnych

1. Czym jest stal nierdzewna?

śruby nierdzewne

Stal nierdzewna to stop żelaza zawierający minimum 10,5% chromu.
To właśnie chrom odpowiada za powstanie warstwy pasywnej – cienkiej warstwy tlenku chromu, która:

  • chroni stal przed korozją,

  • samoczynnie się odbudowuje,

  • znacząco zwiększa trwałość materiału.

W przeciwieństwie do stali węglowej stal nierdzewna nie wymaga dodatkowej powłoki ochronnej (np. ocynku), aby zachować odporność korozyjną.

2. Dlaczego stal nierdzewna jest odporna na korozję?

Mechanizm ochronny polega na tzw. pasywacji.

Gdy powierzchnia zostanie zarysowana, w obecności tlenu:

→ chrom reaguje
→ tworzy się nowa warstwa tlenku
→ metal pozostaje zabezpieczony

To zasadnicza różnica w porównaniu do stali czarnej, która po uszkodzeniu powłoki zaczyna korodować.

3. Najważniejsze gatunki stali nierdzewnej w elementach złącznych

W praktyce warsztatowej i przemysłowej najczęściej spotykamy:

🔹 A2 (1.4301)

Najpopularniejsza stal nierdzewna ogólnego zastosowania.

Charakterystyka:

  • dobra odporność na korozję atmosferyczną

  • odporność na wilgoć

  • dobra spawalność

  • niemagnetyczna (w stanie wyżarzonym)

Zastosowanie:

🔹 A4 (1.4401 / 1.4404)

Stal nierdzewna z dodatkiem molibdenu.

Charakterystyka:

  • wyższa odporność na korozję

  • odporność na środowiska chlorkowe

  • odporność na wodę morską

Zastosowanie:

  • przemysł chemiczny

  • przemysł morski

  • instalacje narażone na sól

  • baseny

4. Klasy wytrzymałości śrub nierdzewnych

Śruby nierdzewne oznaczane są inaczej niż klasy 8.8 czy 10.9.

Najczęściej spotykane klasy:

  • A2-50

  • A2-70

  • A4-70

  • A4-80

Druga liczba oznacza minimalną wytrzymałość na rozciąganie w setkach MPa.

Przykład:
A2-70 → 700 MPa

W praktyce:

  • A2-70 to standard warsztatowy

  • A4-80 stosuje się w aplikacjach bardziej wymagających

Uwaga inżynierska:
Stal nierdzewna rzadko osiąga wytrzymałość klasy 10.9 stali węglowej.

5. Stal nierdzewna a ocynk – kiedy wybrać które rozwiązanie?

To jedno z najczęstszych pytań klientów.

Wybierz stal nierdzewną, gdy:

  • konstrukcja pracuje na zewnątrz

  • występuje stała wilgoć

  • środowisko jest agresywne chemicznie

  • wymagany jest brak konserwacji

Wybierz ocynk (np. płatkowy), gdy:

  • liczy się wysoka wytrzymałość (10.9, 12.9)

  • środowisko nie jest silnie korozyjne

  • projekt wymaga zgodności z normami konstrukcyjnymi

W konstrukcjach stalowych nośnych często stosuje się śruby w klasie 8.8 / 10.9 z powłoką ochronną, ponieważ ich parametry mechaniczne są wyższe niż standardowej nierdzewki.

6. Zjawisko zapiekania (galling)

To ważny temat przy nierdzewce.

Podczas dokręcania może dojść do:

  • mikrozgrzewania powierzchni gwintu

  • zatarcia

  • zablokowania nakrętki

Dlaczego?
Stal nierdzewna ma tendencję do adhezji przy dużym tarciu.

Jak zapobiegać?

  • nie przekraczać momentu dokręcania

  • używać elementów z różnych partii materiałowych

To problem, którego wielu użytkowników nie zna — a który generuje reklamacje.

7. Odporność chemiczna

Stal A4 wykazuje dobrą odporność na:

  • kwasy organiczne

  • słabe roztwory kwasów

  • chlorki (w ograniczonym zakresie)

Nie jest jednak odporna na:

  • stężone kwasy

  • środowisko o bardzo wysokiej zawartości chlorków przy wysokiej temperaturze

W takich przypadkach stosuje się stale duplex lub super duplex.

8. Zastosowanie stali nierdzewnej w elementach złącznych

Najczęściej stosowane:

  • śruby ze stali nierdzewnej

  • nakrętki

  • podkładki

  • wkręty

  • pręty gwintowane

  • kotwy chemiczne

W branżach:

9. Czy stal nierdzewna jest zawsze lepsza?

Nie.

To zależy od:

  • środowiska pracy

  • obciążeń mechanicznych

  • wymagań projektowych

  • budżetu

Częsty błąd:
Klient wybiera nierdzewkę „bo nie rdzewieje”, mimo że projekt wymaga klasy 10.9.

Efekt:
Zbyt mała nośność połączenia.

10. Dobór stali nierdzewnej – praktyczne wskazówki

W praktyce handlowo-inżynierskiej warto zapytać klienta:

  1. Gdzie będzie pracować połączenie?

  2. Czy występuje wilgoć lub sól?

  3. Jakie są obciążenia?

  4. Czy wymagane są normy konstrukcyjne?

Dopiero wtedy dobiera się:

  • gatunek (A2 / A4)

  • klasę wytrzymałości (70 / 80)

  • średnicę i długość

11. Najczęstsze błędy w zastosowaniu nierdzewki

❌ Mieszanie stali czarnej z nierdzewną (korozja galwaniczna)
❌ Brak smarowania gwintu
❌ Stosowanie A2 w środowisku chlorkowym
❌ Zastępowanie śrub konstrukcyjnych nierdzewką bez analizy wytrzymałości

12. Podsumowanie

Stal nierdzewna to materiał o bardzo dobrej odporności korozyjnej, szerokim zastosowaniu i wysokiej trwałości.

Jednak:

  • nie zastępuje zawsze śrub wysokiej wytrzymałości

  • wymaga prawidłowego montażu

  • musi być dobrana do środowiska pracy

W elementach złącznych najczęściej stosuje się gatunki A2 i A4 w klasach 70 i 80.

Dobrze dobrana stal nierdzewna oznacza:
✔ trwałość
✔ brak konserwacji
✔ bezpieczeństwo połączenia
✔ mniejszą liczbę reklamacji

Kolejny tekst będzie dotyczył stali C2 hartowanej nierdzewnej i stali 306 i 616 stosowanej armaturze przemysłowej

Śruby HV i połączenia sprężane w konstrukcjach stalowych – zastosowanie, montaż i zasady projektowe

Śruby HV i połączenia sprężanych w konstrukcjach stalowych – zastosowanie, montaż i zasady projektowe

Wprowadzenie

Śruby HV są elementami złącznymi stosowanymi w połączeniach sprężystych w konstrukcjach stalowych, szczególnie w budownictwie przemysłowym oraz infrastrukturze ciężkiej.

Połączenia sprężane różnią się od klasycznych połączeń śrubowych tym, że przenoszenie sił następuje głównie poprzez tarcie między powierzchniami styku, a nie poprzez ścinanie trzpienia śruby.

W tym artykule opisujemy elementy złączne i konstrukcyjne

W praktyce oznacza to:

  • większą nośność połączenia

  • wyższą odporność na drgania

  • lepszą trwałość konstrukcji

Śruby HV są powszechnie stosowane w konstrukcjach mostowych, halach stalowych oraz instalacjach przemysłowych.

Czym są śruby HV?

sruby HV

Śruby HV (High Strength Friction Grip Bolts) to śruby o wysokiej wytrzymałości przeznaczone do połączeń sprężanych.

Charakterystyczne cechy:

  • duża wytrzymałość mechaniczna

  • możliwość przenoszenia sił przez tarcie

  • konieczność kontrolowanego montażu

Najczęściej stosowane klasy materiałowe:

  • 8.8 HV

  • 10.9 HV

W połączeniach sprężanych najważniejsze jest uzyskanie odpowiedniej siły zacisku, a nie maksymalnego dokręcenia śruby. klasy śrub opisaliśmy w art:

Śruby konstrukcyjne – klasy wytrzymałości 8.8, 10.9, 12.9 – jak dobrać?

Jak działają połączenia sprężane?

Połączenie sprężane opiera się na sile tarcia pomiędzy:

  • powierzchniami łączonych elementów

  • podkładkami

  • łbem śruby i nakrętką

sruby HV nakrętki podkładki

Siła tarcia musi być większa niż siły ścinające działające na konstrukcję.

Dlatego:
👉 powierzchnie stykowe muszą być odpowiednio przygotowane
👉 często stosuje się powierzchnie piaskowane lub specjalnie obrobione

Przygotowanie powierzchni w połączeniach HV

To jeden z najważniejszych aspektów technicznych.

Powierzchnie powinny być:

  • czyste

  • suche

  • pozbawione rdzy i farby

W praktyce przemysłowej stosuje się:

  • piaskowanie

  • śrutowanie

Chropowatość powierzchni zwiększa współczynnik tarcia, co poprawia nośność połączenia.

Ponieważ w śrubach i podkładkach HV stosuje się powłoki z ocynku  ogniowego proponuję wrócić do tematu powłok antykorozyjnych i przeczytać:

Ocynk ogniowy, ocynk płatkowy czy stal nierdzewna – co wybrać do konstrukcji stalowych?

Moment dokręcania śrub HV

W połączeniach HV nie stosuje się klasycznego „mocnego dokręcania”.

Stosuje się:

  • kontrolę siły napięcia wstępnego

  • metody dokręcania momentem lub kątem obrotu

Najczęściej wykorzystuje się:

  • klucze dynamometryczne

  • klucze z kontrolą kąta dokręcania

Bardzo ważne jest stosowanie procedur montażowych określonych w normach.

Normy techniczne połączeń HV

Połączenia sprężane są ściśle regulowane normami konstrukcyjnymi.

Najważniejsze wymagania dotyczą:

  • jakości powierzchni

  • klasy wytrzymałości śrub

  • procedur montażowych

Normy określają również:

  • minimalne siły sprężające

  • dopuszczalne tolerancje montażowe

Podkładki w połączeniach HV

Podkładki pełnią bardzo ważną funkcję w połączeniach sprężanych.

Stosuje się:

  • podkładki hartowane

  • podkładki o podwyższonej twardości

Ich zadaniem jest:

  • równomierne rozłożenie nacisku

  • zapobieganie odkształceniom powierzchni

Zabezpieczenie antykorozyjne śrub HV

W konstrukcjach stalowych bardzo ważna jest ochrona przed korozją.

Najczęściej stosowane rozwiązania:

  • ocynk ogniowy

  • ocynk płatkowy

  • powłoki specjalistyczne

W przypadku połączeń sprężanych należy zwracać uwagę na wpływ powłoki na współczynnik tarcia.

Zalety połączeń HV

✔ wysoka nośność konstrukcji
✔ dobra odporność na drgania
✔ trwałość połączeń
✔ bezpieczeństwo eksploatacyjne

Połączenia HV są standardem w nowoczesnym budownictwie stalowym.

Wady połączeń HV

❌ wymagają precyzyjnego montażu
❌ konieczne są specjalistyczne narzędzia
❌ wyższy koszt wykonania

Błędy montażowe mogą znacząco obniżyć nośność konstrukcji.

Najczęstsze błędy montażowe

Najczęstsze problemy w praktyce przemysłowej:

  • brak przygotowania powierzchni

  • nieprawidłowy moment dokręcania

  • brak kontroli napięcia wstępnego

  • mieszanie elementów z różnych systemów norm

Zastosowanie w przemyśle

Połączenia HV są stosowane w:

  • konstrukcjach mostowych

  • halach przemysłowych

  • wieżach stalowych

  • instalacjach energetycznych

To jedno z najbezpieczniejszych rozwiązań w konstrukcjach stalowych.

Połączenia HV w handlu B2B

Klienci przemysłowi najczęściej kupują produkty według:

  • norm

  • klasy wytrzymałości

  • średnicy śruby

  • systemu powłok ochronnych

Dlatego w sklepach technicznych bardzo ważne jest pokazanie danych technicznych produktów.

Podsumowanie

Śruby HV i połączenia sprężane stanowią jedno z najważniejszych rozwiązań w nowoczesnej inżynierii konstrukcyjnej.

Najważniejsze czynniki decydujące o jakości połączenia to:

  • przygotowanie powierzchni

  • kontrola momentu dokręcania

  • jakość elementów złącznych

  • zgodność z normami technicznymi

Prawidłowo wykonane połączenia HV zapewniają wysokie bezpieczeństwo konstrukcji stalowych.

FAQ

Czy śruby HV są trudne w montażu?
Tak, wymagają kontroli momentu i procedur montażowych.

Czy można używać zwykłych śrub zamiast HV?
Nie w konstrukcjach sprężanych.

Dlaczego powierzchnia jest tak ważna?
Bo połączenia HV przenoszą siły przez tarcie.

Ocynk ogniowy, ocynk płatkowy czy stal nierdzewna – co wybrać do konstrukcji stalowych?

Ocynk ogniowy, ocynk płatkowy czy stal nierdzewna – co wybrać do konstrukcji stalowych?

W wcześniejszych artykułach skupiliśmy się na opisie elementów złącznych stosowanych w projektach inżynierskich.

Zobacz także poradnik: Śruby konstrukcyjne – klasy wytrzymałości 8.8, 10.9, 12.9 – jak dobrać?

Wprowadzenie

Ochrona antykorozyjna elementów złącznych jest jednym z kluczowych czynników decydujących o trwałości konstrukcji stalowych.

W przemyśle i budownictwie najczęściej stosowane są trzy rozwiązania:

  • ocynk ogniowy

  • ocynk płatkowy

  • stal nierdzewna

Każde z tych rozwiązań posiada inne właściwości techniczne, odporność na korozję oraz koszt wdrożenia.

Wybór odpowiedniego zabezpieczenia antykorozyjnego powinien uwzględniać środowisko pracy, obciążenia mechaniczne oraz wymagania projektowe.

Rozwinęliśmy ten temat w artykule – Co to jest ocynk płatkowy?

Czym jest ocynk ogniowy?

Ocynk ogniowy polega na zanurzeniu elementu stalowego w ciekłym cynku o temperaturze około 450°C. W wyniku reakcji chemicznej powstaje gruba warstwa ochronna.

Zalety:

✔ bardzo wysoka odporność na korozję
✔ dobre zabezpieczenie w środowiskach zewnętrznych
✔ długa żywotność powłoki

Wady:

❌ gruba powłoka może ograniczać tolerancje montażowe
❌ trudniejsza obróbka po cynkowaniu

Ocynk ogniowy stosuje się głównie w:

  • konstrukcjach infrastrukturalnych

  • instalacjach zewnętrznych

  • konstrukcjach przemysłowych

Czym jest ocynk płatkowy?

Ocynk płatkowy to nowoczesna technologia antykorozyjna oparta na powłokach zawierających płatki cynku i aluminium w matrycy organicznej.

Jest coraz częściej stosowany w przemyśle ze względu na bardzo dobrą odporność antykorozyjną przy stosunkowo cienkiej warstwie powłoki.

Większość dobrych sklepów technicznych  ma śruby z tą powłoką w normie DIM912 – Śruby Imbusowe ocynk płatkowy sklep Wieluń

Zalety:

✔ bardzo dobra odporność na korozję elektrochemiczną
✔ cienka powłoka – brak problemów z tolerancjami
✔ wysoka odporność na drgania
✔ dobre właściwości przemysłowe

Zastosowania:

  • przemysł motoryzacyjny

  • produkcja maszyn

  • konstrukcje narażone na drgania

Ocynk płatkowy jest szczególnie popularny w nowoczesnym przemyśle produkcyjnym.

Czym jest stal nierdzewna?

śruby stożkowe a2

Stal nierdzewna zawiera dodatki chromu, które tworzą pasywną warstwę ochronną.

Najczęściej stosowane gatunki:

  • A2 stal nierdzewna

  • A4 stal kwasoodporna

Zalety:

✔ bardzo wysoka odporność na korozję
✔ estetyczny wygląd
✔ brak konieczności dodatkowych powłok

Wady:

❌ wyższy koszt
❌ niższa wytrzymałość mechaniczna w niektórych przypadkach

Porównanie: ocynk ogniowy, płatkowy i nierdzewka

Cecha Ocynk ogniowy Ocynk płatkowy Stal nierdzewna
Odporność na korozję Bardzo wysoka Bardzo wysoka Najwyższa
Grubość powłoki Gruba Cienka Brak powłoki
Koszt Średni Średni Wysoki
Zastosowanie przemysłowe Konstrukcje zewnętrzne Przemysł maszynowy Środowiska agresywne

Kiedy wybrać ocynk płatkowy?

Ocynk płatkowy jest szczególnie dobrym wyborem gdy:

  • konstrukcja pracuje w środowisku wilgotnym

  • wymagane są cienkie tolerancje montażowe

  • występują drgania mechaniczne

  • potrzebna jest dobra ochrona elektrochemiczna

W wielu nowoczesnych projektach przemysłowych ocynk płatkowy zastępuje klasyczne powłoki galwaniczne.

Kiedy wybrać ocynk ogniowy?

Ocynk ogniowy sprawdza się w:

  • konstrukcjach zewnętrznych

  • infrastrukturze

  • elementach narażonych na warunki atmosferyczne

Jest to sprawdzona technologia o bardzo długiej historii zastosowań.

Kiedy wybrać stal nierdzewną?

Stal nierdzewna jest najlepszym wyborem gdy:

  • występują środowiska chemicznie agresywne

  • wymagany jest bardzo wysoki standard higieniczny

  • konstrukcja jest narażona na ciągłą wilgoć

Błędy przy doborze zabezpieczenia antykorozyjnego

❌ kierowanie się tylko ceną
❌ ignorowanie środowiska pracy
❌ łączenie różnych materiałów bez zabezpieczeń
❌ brak analizy korozji elektrochemicznej

Ocynk płatkowy w nowoczesnym przemyśle

Obserwuje się rosnące zastosowanie powłok płatkowych w:

  • przemyśle motoryzacyjnym

  • produkcji maszyn

  • konstrukcjach narażonych na zmienne obciążenia

Technologia ta łączy wysoką odporność na korozję z dobrą wytrzymałością mechaniczną.

Podsumowanie

Wybór odpowiedniego zabezpieczenia antykorozyjnego zależy od warunków pracy konstrukcji.

  • Ocynk ogniowy – sprawdzone rozwiązanie dla konstrukcji zewnętrznych

  • Ocynk płatkowy – nowoczesne rozwiązanie przemysłowe

  • Stal nierdzewna – najwyższa odporność w środowiskach agresywnych

W praktyce inżynierskiej coraz częściej stosuje się ocynk płatkowy jako kompromis między ceną, wytrzymałością i odpornością na korozję.

Śruby konstrukcyjne – klasy wytrzymałości 8.8, 10.9, 12.9 – jak dobrać?

Śruby konstrukcyjne – klasy wytrzymałości 8.8, 10.9, 12.9 – jak dobrać?

Wprowadzenie

Śruby konstrukcyjne są jednym z najważniejszych elementów złącznych stosowanych w przemyśle, budownictwie oraz produkcji maszyn. Ich zadaniem jest przenoszenie sił mechanicznych w sposób bezpieczny i trwały. Prawidłowy dobór klasy wytrzymałości śruby ma bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo konstrukcji oraz żywotność połączenia.

W artykule elementy złączne i konstrukcyjne opisaliśmy rozbudowane informacje o ich zastosowaniu

W praktyce inżynierskiej najczęściej spotykane są śruby o klasach

wytrzymałości:

  • śruby i elementy złączne w klasie 8.8

  • śruby i elementy złączne w klasie 10.9

  • śruby i elementy złączne w klasie 12.9

Każda z tych klas posiada inne właściwości mechaniczne oraz zastosowania przemysłowe.

W tym artykule wyjaśniamy, czym różnią się klasy wytrzymałości śrub oraz jak dobrać je do konkretnego zastosowania technicznego.

Co oznaczają klasy wytrzymałości śrub?

śruby stożkowe kl 10,9

Klasa wytrzymałości śruby składa się z dwóch liczb.

Pierwsza liczba oznacza:

  • 1/100 wytrzymałości na rozciąganie w MPa.

Druga liczba oznacza:

  • stosunek granicy plastyczności do wytrzymałości na rozciąganie.

Przykład:

  • Śruba klasy 8.8

    • wytrzymałość na rozciąganie ≈ 800 MPa

    • granica plastyczności ≈ 0,8 × 800 = 640 MPa

Im wyższa klasa, tym większa odporność na odkształcenia mechaniczne.

Śruby klasy 8.8 – zastosowania uniwersalne

Śruby klasy 8.8 są najczęściej stosowanym standardem w przemyśle i budownictwie.

Zastosowania:

  • konstrukcje stalowe lekkie i średnie

  • warsztaty mechaniczne

  • maszyny przemysłowe

  • instalacje techniczne

Zalety:

✔ dobra relacja ceny do wytrzymałości
✔ łatwa dostępność
✔ uniwersalne zastosowanie

Śruby 8.8 są optymalnym wyborem dla większości standardowych konstrukcji stalowych.

Śruby klasy 10.9 – zastosowania przemysłowe

Śruby klasy 10.9 stosuje się w miejscach o zwiększonych obciążeniach mechanicznych.

Zastosowania:

  • maszyny produkcyjne

  • konstrukcje narażone na drgania

  • przemysł ciężki

Właściwości:

  • większa twardość

  • wyższa odporność na rozciąganie

Należy jednak pamiętać, że wyższa twardość oznacza mniejszą tolerancję na błędy montażowe.

Śruby klasy 12.9 – zastosowania specjalistyczne

śruby imbusowe kl 12,9

Śruby klasy 12.9 są stosowane w najbardziej wymagających aplikacjach przemysłowych.

W zastosowaniach przemysłowych szczególnie ważna jest jakość certyfikowanych elementów złącznych dostępnych w profesjonalnych sklepach technicznych.

Zastosowania:

  • maszyny precyzyjne

  • układy mechaniczne o wysokim obciążeniu

  • specjalistyczne urządzenia produkcyjne

Wymagania montażowe:

  • bardzo dokładna kontrola momentu dokręcania

  • stosowanie odpowiednich narzędzi dynamometrycznych

Śruby tej klasy nie są zalecane w środowiskach o dużych drganiach bez dodatkowych zabezpieczeń gwintu.

Moment dokręcania śrub konstrukcyjnych

Moment dokręcania ma kluczowe znaczenie dla trwałości połączenia śrubowego.

klucz dynamometryczny

Wpływ na moment dokręcania mają:

  • średnica śruby

  • klasa wytrzymałości

  • współczynnik tarcia

  • zastosowanie smarowania

Przykładowo:

  • śruby wyższych klas wymagają dokładniejszej kontroli siły dokręcania.

W przemyśle stosuje się klucze dynamometryczne oraz systemy kontroli napięcia śruby.

Dobór śrub do konstrukcji stalowych

Przy doborze należy uwzględnić:

1. Rodzaj obciążenia

  • statyczne

  • dynamiczne

  • udarowe

2. Środowisko pracy

  • wilgoć

  • chemikalia

  • temperatura

3. Wymagania konstrukcyjne

  • dokumentacja techniczna

  • normy przemysłowe

Ochrona antykorozyjna śrub

Śruby konstrukcyjne często wymagają dodatkowej ochrony przed korozją.

Najczęściej stosowane metody:

  • Ocynk galwaniczny

  • Ocynk ogniowy

  • Ocynk płatkowy

  • sStal nierdzewna

Dobór zależy od warunków pracy konstrukcji.

Najczęstsze błędy przy wyborze śrub

❌ wybór zbyt niskiej klasy wytrzymałości
❌ brak kontroli momentu dokręcania
❌ nieodpowiednia ochrona antykorozyjna
❌ stosowanie śrub bez certyfikatów jakości

Błędy te mogą prowadzić do poluzowania połączeń lub uszkodzeń konstrukcji.

Śruby konstrukcyjne w praktyce przemysłowej

W zastosowaniach przemysłowych szczególnie ważne jest stosowanie elementów certyfikowanych zgodnych z normami DIN i ISO.

Profesjonalne zastosowania obejmują:

  • konstrukcje stalowe

  • maszyny produkcyjne

  • systemy transportowe

Podsumowanie

Klasy wytrzymałości śrub konstrukcyjnych mają kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa i trwałości konstrukcji. Najczęściej stosowane klasy to 8.8, 10.9 oraz 12.9, z których każda posiada inne zastosowania przemysłowe.

Dobór śruby powinien uwzględniać:

  • rodzaj obciążenia

  • środowisko pracy

  • wymagania projektowe

  • zabezpieczenia antykorozyjne

Właściwy dobór elementów złącznych zwiększa bezpieczeństwo i żywotność konstrukcji.

FAQ

Czy śruby 12.9 są zawsze najlepsze?
Nie, ponieważ są bardzo twarde i mniej odporne na drgania.

Jak dobrać klasę śruby?
Na podstawie dokumentacji technicznej i obliczeń wytrzymałościowych.

Czy można mieszać klasy śrub?
Nie zaleca się tego w jednej konstrukcji.

Elementy złączne – rodzaje, zastosowanie i dobór

Eementy złączne – rodzaje, zastosowanie i dobór do prac warsztatowych i przemysłowych

Wprowadzenie

Elementy złączne stanowią jeden z najważniejszych obszarów inżynierii mechanicznej, budownictwa oraz produkcji przemysłowej. Ich zadaniem jest łączenie elementów konstrukcyjnych w sposób trwały lub rozłączny, w zależności od wymagań projektowych.

W praktyce codziennej spotykamy je w konstrukcjach stalowych, maszynach przemysłowych, warsztatach samochodowych, a także w urządzeniach domowych. Prawidłowy dobór elementów złącznych ma ogromny wpływ na bezpieczeństwo konstrukcji, jej trwałość oraz odporność na czynniki zewnętrzne.

Współczesna inżynieria wymaga nie tylko znajomości typów łączników, ale także rozumienia zjawisk mechanicznych, takich jak naprężenia, drgania czy korozja elektrochemiczna. Błędy w doborze śrub lub innych elementów mogą prowadzić do poluzowania konstrukcji, uszkodzeń mechanicznych, a w skrajnych przypadkach do awarii systemów technicznych.

W tym artykule przedstawiamy kompleksowy przegląd elementów złącznych, ich klasy wytrzymałości, zastosowania przemysłowe oraz praktyczne wskazówki montażowe.

Czym są elementy złączne?

Elementy złączne to grupa produktów technicznych służących do łączenia dwóch lub więcej elementów konstrukcyjnych. W zależności od zastosowania mogą tworzyć połączenia rozłączne lub nierozłączne.

Połączenia rozłączne

Połączenia rozłączne umożliwiają demontaż konstrukcji bez uszkadzania elementów. Najczęściej stosowane są w:

  • maszynach przemysłowych

  • warsztatach mechanicznych

  • konstrukcjach serwisowych

Do tej grupy należą:

  • śruby

  • nakrętki

  • podkładki

  • elementy zaciskowe

Połączenia nierozłączne

Połączenia nierozłączne stosuje się tam, gdzie wymagana jest maksymalna trwałość konstrukcji. Przykłady to:

  • spawanie

  • klejenie konstrukcyjne

  • nity

Połączenia nierozłączne są powszechnie stosowane w produkcji seryjnej oraz konstrukcjach lekkich.

Podział elementów złącznych

Śruby

Śruby są najbardziej uniwersalnymi elementami złącznymi. Występują w wielu wariantach konstrukcyjnych, różniących się kształtem łba, długością gwintu oraz klasą wytrzymałości.

Najczęściej spotykane typy:

  • śruby z łbem sześciokątnym

  • śruby imbusowe

  • śruby z łbem stożkowym

  • śruby specjalistyczne przemysłowe

Śruby sześciokątne są szczególnie popularne w konstrukcjach stalowych, ponieważ umożliwiają przenoszenie dużych momentów dokręcania.

Nity i nitonakrętki

Zainteresowanych odsyłam do obszernego tekstu Nity i nitonakrętki

Nity stosuje się do trwałego łączenia cienkich materiałów. Są często wykorzystywane w:

  • produkcji blach

  • przemyśle motoryzacyjnym

  • konstrukcjach lekkich

Nitonakrętki umożliwiają natomiast utworzenie gwintu w cienkich materiałach, gdzie nie ma możliwości wykonania tradycyjnego nagwintowania.

Montaż nitonakrętki polega na jej trwałym odkształceniu w otworze montażowym za pomocą specjalnej nitownicy.

Wkręty samowiercące

Wkręty samowiercące posiadają specjalną końcówkę wiercącą, która eliminuje konieczność wcześniejszego przygotowania otworu.

Stosuje się je w:

  • konstrukcjach stalowych cienkościennych

  • montażu paneli

  • pracach budowlanych

Kotwy mechaniczne i chemiczne

Kotwy stosowane są w konstrukcjach wymagających mocowania do betonu.

Kotwy mechaniczne działają na zasadzie rozprężania, natomiast kotwy chemiczne wykorzystują żywice epoksydowe do uzyskania maksymalnej wytrzymałości.

Klasy wytrzymałości śrub

Klasy wytrzymałości określają parametry mechaniczne śruby, w szczególności:

  • granicę plastyczności

  • wytrzymałość na rozciąganie

  • odporność na odkształcenia

Najczęściej spotykane klasy:

Klasa 5.8

Stosowana w lekkich konstrukcjach mechanicznych.

Klasa 8.8

Najczęściej stosowana w przemyśle i budownictwie.

Klasa 10.9

Do konstrukcji o wysokim obciążeniu dynamicznym.

Klasa 12.9 podawana na łbie śruby

śruby imbusowe kl 12,9

Stosowana w specjalistycznych aplikacjach przemysłowych.

Dobór klasy wytrzymałości powinien być zawsze zgodny z dokumentacją techniczną projektu.

Moment dokręcania i jego znaczenie

Moment dokręcania ma ogromny wpływ na trwałość połączenia śrubowego. Zbyt mały moment może prowadzić do luzowania się połączenia, natomiast zbyt duży może doprowadzić do uszkodzenia gwintu.

Na moment dokręcania wpływają:

  • średnica śruby

  • współczynnik tarcia

  • zastosowanie smarowania

  • rodzaj materiału

W praktyce przemysłowej stosuje się klucze dynamometryczne w celu kontroli siły dokręcania.

Ochrona antykorozyjna

Korozja jest jednym z największych zagrożeń dla elementów złącznych.

Ocynk galwaniczny

Zapewnia podstawową ochronę antykorozyjną w środowisku wewnętrznym.

Ocynk ogniowy

Zapewnia grubsze powłoki ochronne i stosowany jest w warunkach zewnętrznych.

Stal nierdzewna

śruby stożkowe kl 10,9

Stosowana w środowiskach wilgotnych i chemicznie agresywnych.

Wyróżniamy najczęściej:

Dobór elementów złącznych do obciążeń

Obciążenia rozciągające

Występują przy próbie rozerwania połączenia.

Obciążenia ścinające

Występują w konstrukcjach narażonych na przesuwanie elementów względem siebie.

Obciążenia dynamiczne

Dotyczą maszyn i urządzeń pracujących w warunkach drgań.

W takich przypadkach stosuje się zabezpieczenia dodatkowe, takie jak:

  • nakrętki samokontrujące

  • kleje do gwintów

  • podkładki sprężyste

Elementy złączne w przemyśle

W przemyśle elementy złączne muszą spełniać wysokie wymagania jakościowe. Takie wymagania mają min śruby do połączeń sprężanych HV

Najważniejsze zastosowania:

  • produkcja maszyn

  • linie produkcyjne

  • przemysł ciężki

Ważne jest stosowanie certyfikowanych produktów zgodnych z normami technicznymi.

Najczęstsze błędy montażowe

Do najczęstszych błędów należą:

  • nieprawidłowy dobór klasy wytrzymałości

  • brak kontroli momentu dokręcania

  • niewłaściwy dobór zabezpieczenia antykorozyjnego

  • nieodpowiednia średnica otworu

Błędy te mogą znacząco obniżyć trwałość konstrukcji.

Elementy złączne w pracach warsztatowych

W warsztatach najczęściej stosuje się:

  • śruby uniwersalne

  • nity

  • wkręty samowiercące

  • elementy szybkozłączne

Dobór zależy od rodzaju naprawy lub konstrukcji.

Zastosowanie w budownictwie

W budownictwie elementy złączne wykorzystywane są przy:

  • konstrukcjach stalowych

  • montażu fasad

  • instalacjach przemysłowych

Szczególną uwagę należy zwrócić na odporność na warunki atmosferyczne.

Podsumowanie

Elementy złączne stanowią fundament nowoczesnej inżynierii mechanicznej i budownictwa. Ich prawidłowy dobór wpływa na bezpieczeństwo i trwałość konstrukcji.

W praktyce najważniejsze jest uwzględnienie:

  • rodzaju obciążenia

  • środowiska pracy

  • klasy wytrzymałości

  • ochrony antykorozyjnej

Właściwie dobrane elementy złączne zapewniają długotrwałą i bezpieczną eksploatację konstrukcji przemysłowych i warsztatowych.

FAQ

Czy stal nierdzewna zawsze jest najlepsza?
Nie zawsze – zależy od środowiska pracy i obciążeń.

Jak dobrać klasę wytrzymałości śruby?
Na podstawie projektu technicznego i obliczeń obciążeń.

Czy moment dokręcania jest ważny?
Tak, ma kluczowe znaczenie dla trwałości połączenia.

Nitonakrętki vs nity – czym się różnią i kiedy je stosować?

Nitonakrętki vs nity – czym się różnią i kiedy je stosować?

Choć nazwy są podobne, nity i nitonakrętki mają zupełnie inne zastosowanie. W tym artykule wyjaśniam różnice i podpowiadam, które rozwiązanie wybrać.

W tym artykule wyjaśniamy  co to są Nitonakrętki jakie mają zastosowanie, rodzaje i jak dobrać odpowiednie do materiału

Czym jest nit?

Nity strukturalne dom techniczny wieluń

Nit to element łączący dwa materiały na stałe. Po montażu nie ma możliwości wkręcenia śruby ani demontażu bez uszkodzenia połączenia.

Nity występują w postaci rurek z aluminium stali lun stali nierdzewnej, o różnej średnicy z środkowym zaciskowym trzpieniem.

Czym jest nitonakrętka?

Nitonakrętka tworzy gwint wewnętrzny, dzięki czemu możliwy jest montaż i demontaż śruby.

Najważniejsze różnice

Cecha Nit Nitonakrętka
Możliwość demontażu Nie Tak
Gwint wewnętrzny Nie Tak
Zastosowanie Stałe połączenia Konstrukcje wymagające serwisowania

Kiedy wybrać nit?

  • przy łączeniu cienkich blach

  • gdy nie ma potrzeby demontażu

Kiedy wybrać nitonakrętkę?

  • przy konstrukcjach serwisowych

  • gdy potrzebny jest gwint

  • przy montażu jednostronnym

Nitownica do nitonakrętek – jaką wybrać do warsztatu?

Nitownica do nitonakrętek – jaką wybrać do warsztatu?

Dobór odpowiedniej nitownicy ma kluczowe znaczenie dla trwałości montażu i komfortu pracy. W tym poradniku omawiam rodzaje nitownic i podpowiadam, którą wybrać w zależności od zastosowania.

Zobacz także poradnik: jak montować nitonakrętki krok po kroku

Rodzaje nitownic do nitonakrętek

Nitownica ręczna do nitonakrętek

  • dobra do okazjonalnych prac

  • niska cena

  • ograniczona siła zacisku

Nitownica dźwigniowa

  • większa siła

  • wygodniejsza przy M8–M10

Nitownica pneumatyczna

nitownica do nitonakrętek

  • do pracy seryjnej

  • wysoka wydajność

  • stosowana w warsztatach i produkcji

Na co zwrócić uwagę przy wyborze?

✔ zakres obsługiwanych gwintów
✔ materiał wykonania
✔ dostępność wymiennych trzpieni
✔ ergonomia uchwytu

Czy warto kupić tanią nitownicę?

Do sporadycznych prac – tak tylko ręczne.
Do częstego montażu – lepiej wybrać solidniejszy model.

To tyle pozdrawiam

Jak montować nitonakrętki? Instrukcja krok po kroku i najczęstsze błędy

Jak montować nitonakrętki? Instrukcja krok po kroku i najczęstsze błędy

Nitonakrętki pozwalają na wykonanie trwałego gwintu w cienkich materiałach, jednak tylko prawidłowy montaż gwarantuje ich wytrzymałość i stabilność. W tym poradniku pokazuję krok po kroku, jak poprawnie zamontować nitonakrętki oraz jakich błędów unikać.

Jeśli nie wiesz, jaki typ wybrać, przeczytaj poradnik o rodzajach nitonakrętek i ich zastosowaniu.

Jakie narzędzia są potrzebne do montażu nitonakrętek?

Do montażu potrzebujesz:

  • nitownicy do nitonakrętek (ręcznej, dźwigniowej lub pneumatycznej)

  • wiertarki lub wkrętarki.

wiercenie otworów pod nitonakrętki

Można użyć Wiertła szlifowane Hss do stali te powlekane z chwytem frezowanym  frezowanym

wiertła hss brązowe

  • wybranej nitonakrętki (np. M6, M8)

W pracach warsztatowych najczęściej stosuje się nitownice ręczne, natomiast przy większej ilości montażu sprawdzają się modele pneumatyczne.

Montaż nitonakrętki krok po kroku

1. Dobór średnicy otworu

Sprawdź w tabeli producenta, jaka średnica otworu jest wymagana dla danego gwintu.

Rozmiar nitonakrętki Średnica otworu Zastosowanie
M4 ~7 mm lekkie łączenia
M5 ~8–9 mm ogólne łączenia
M6 ~9 mm konstrukcje stalowe
M8 ~11 mm ciężkie łączenia

2. Wiercenie otworu

Otwór musi być prostopadły i czysty – bez zadziorów.

3. Umieszczenie nitonakrętki

Wkręć nitonakrętkę na trzpień nitownicy i umieść w otworze.

4. Zaciśnięcie

Zaciśnij narzędzie do momentu odkształcenia tulei.

5. Wykręcenie trzpienia

Odkręć narzędzie – gwint jest gotowy do użycia.

Najczęstsze błędy przy montażu

❌ zbyt duży otwór
❌ nieodpowiedni zakres zacisku
❌ użycie aluminiowej nitonakrętki przy dużym obciążeniu
❌ brak kontroli prostopadłości

Kiedy nitonakrętka zaczyna się obracać?

Najczęściej przy:

  • zbyt dużym otworze

  • miękkim materiale

  • braku ryflowania tulei

W takim przypadku warto zastosować wersję radełkowaną lub sześciokątną.

W tym artykule opisujemy czym są nitonakrętki i jakie mamy rodzaje