Uzupełnienie: stal C2 hartowana oraz stale instalacyjne 304 / 304L / 316 / 316L
Wcześniejszy artykuł dotyczył właściwości, gatunków i zastosowania stali nierdzewnej.
1. Stal C2 hartowana – gdzie ma zastosowanie?
Stal oznaczana handlowo jako C2 (często w kontekście wkrętów samowiercących) to stal węglowa poddana hartowaniu, zapewniająca:
-
bardzo wysoką twardość powierzchni
-
zdolność wiercenia w stali konstrukcyjnej
-
wysoką odporność na ścinanie
-
dużą odporność na zużycie gwintu
Najczęściej występuje w:
-
wkrętach samowiercących do blach
-
wkrętach farmerskich
-
wkrętach do konstrukcji stalowych cienkościennych
Dlaczego nie stosuje się tu nierdzewki?
Stal nierdzewna:
-
ma niższą twardość
-
nie nadaje się do samodzielnego przewiercania stali konstrukcyjnej
Dlatego wkręty C2 są hartowane, a następnie zabezpieczane powłoką (np. ocynk, powłoki organiczne, czasem płatkowe).
Uwaga inżynierska:
C2 to rozwiązanie do aplikacji dynamicznych i montażowych — nie do środowisk agresywnych chemicznie.
2. A2 vs 304 – czy to to samo?
To jedno z najczęstszych nieporozumień.
W uproszczeniu:
A2 ≈ 304 (1.4301)
Jednak:
-
A2 to oznaczenie wg norm elementów złącznych
-
304 to oznaczenie gatunku stali wg norm materiałowych
W praktyce handlowej często stosuje się te oznaczenia zamiennie, ale technicznie:
A2-70 → śruba ze stali 1.4301 o wytrzymałości min. 700 MPa
3. Stal 1.4306 (304L) – instalacyjna wersja 304
Stal 1.4306 (304L) to niskowęglowa wersja 304.
Charakterystyka:
-
lepsza spawalność
-
mniejsza podatność na korozję międzykrystaliczną
-
stosowana w instalacjach spawanych
W elementach złącznych spotykana rzadziej, częściej w:
-
rurociągach
-
zbiornikach
-
instalacjach procesowych
4. Stal 316 i 316L – czyli A4

Odpowiedniki:
-
316 → 1.4401
-
316L → 1.4404
-
A4 → grupa stali z dodatkiem molibdenu
Dodatek molibdenu zwiększa odporność na:
-
środowiska chlorkowe
-
mgłę solną
-
wodę morską
Dlatego stal 316 / A4 stosuje się w:
-
przemyśle morskim
-
przemyśle chemicznym
-
basenach
-
przetwórstwie spożywczym
Wersja „L” (low carbon):
-
lepsza do spawania
-
mniejsze ryzyko korozji międzykrystalicznej
W elementach złącznych najczęściej spotykane klasy:
-
A4-70
-
A4-80
5. Różnice praktyczne: A2 vs A4 vs C2
| Cecha | A2 (304) | A4 (316) | C2 hartowana |
|---|---|---|---|
| Odporność na korozję | dobra | bardzo wysoka | niska (zależna od powłoki) |
| Twardość | umiarkowana | umiarkowana | bardzo wysoka |
| Zastosowanie | ogólne | środowisko agresywne | wiercenie w stali |
| Spawalność | dobra | dobra | brak |
| Praca w chlorkach | ograniczona | dobra | niezalecana |
6. Kiedy wybrać które rozwiązanie?
Wybierz wkręty nierdzewne hartowane C2:

-
gdy montujesz cienkie profile stalowe
-
gdy wkręt musi samodzielnie przewiercić stal
-
gdy liczy się szybkość montażu
Wybierz A2 (304):
-
do konstrukcji zewnętrznych
-
do instalacji ogólnych
-
do warsztatów
Wybierz A4 (316):
-
przy kontakcie z solą
-
w środowisku chemicznym
-
w przemyśle spożywczym i morskim
7. Bardzo ważny aspekt: korozja galwaniczna
Łączenie:
-
stali nierdzewnej
-
stali ocynkowanej
-
aluminium
może powodować korozję elektrochemiczną.
Zasada praktyczna:
Im większa różnica potencjałów elektrochemicznych, tym większe ryzyko korozji.
Dlatego:
-
nie powinno się łączyć nierdzewki A4 z elementami czarnymi bez izolacji
-
w konstrukcjach z aluminium należy dobierać odpowiednie przekładki
To temat, który często generuje problemy reklamacyjne.
Zainteresowanych odsyłam do obszernego tekstu : Elementy złączne w konstrukcjach stalowych i maszynach.