Nitonakrętki – zastosowanie, rodzaje i jak dobrać odpowiednie do materiału

Witam Was serdecznie w ten ciepły dzień 🙂

Nitonakrętki to elementy złączne umożliwiające wykonanie trwałego gwintu w cienkich materiałach, takich jak blacha, profile stalowe czy aluminium. Stosuje się je wszędzie tam, gdzie nie ma możliwości nagwintowania otworu lub dostępu do drugiej strony materiału.

Pierwszy tekst Do czego służą nitonakrętki i jakie mamy rodzaje, jest taki sobie ogólny, więc napisaliśmy w wersji bardziej czytelnej.

W tym poradniku wyjaśniam, jakie są rodzaje nitonakrętek, do czego służą oraz jak dobrać odpowiedni model do konkretnego zastosowania.


Co to są nitonakrętki?

Nitonakrętka to tuleja z gwintem wewnętrznym, którą montuje się w wywierconym otworze przy pomocy nitownicy do nitonakrętek. Podczas montażu element odkształca się, tworząc trwałe połączenie z materiałem.

W odróżnieniu od nitów zrywalnych mogą przenosić większe obciążenia i są bardziej uniwersalne – w tym artykule wyjaśniamy czym się różnią nity i nitonakrętki 

Dzięki temu można uzyskać solidny gwint w:

  • cienkiej blasze

  • profilach stalowych

  • aluminium

  • tworzywach sztucznych

  • elementach konstrukcyjnych

To rozwiązanie często stosowane w:

  • motoryzacji

  • budownictwie

  • montażu konstrukcji stalowych – szczególnie bram o cieńkich profilach

  • produkcji maszyn

  • pracach warsztatowych


Rodzaje nitonakrętek

Dobór odpowiedniego typu zależy od materiału, obciążenia oraz środowiska pracy. Pod uwagę bierze się średnicę i warunki użytkowania

tabela nitonakrętek i otworów

1. Ze względu na materiał wykonania

Nitonakrętki stalowe
Najczęściej stosowane. Wytrzymałe, odporne na obciążenia mechaniczne.

Nitonakrętki nierdzewne
Do zastosowań zewnętrznych i w środowisku wilgotnym. Odporne na korozję.

Nitonakrętki aluminiowe
Lekkie i łatwe w montażu. Stosowane przy mniejszych obciążeniach.


2. Ze względu na kształt kołnierza

Kołnierz standardowy (płaski)
Najczęściej stosowany, zapewnia stabilne osadzenie.

Kołnierz powiększony
Lepsze rozłożenie siły nacisku – do cieńszych materiałów.

Kołnierz stożkowy (wpuszczany)
Pozwala uzyskać płaską powierzchnię po montażu.


3. Ze względu na kształt tulei

Gładkie – standardowe zastosowania
Radełkowane / ryflowane – zwiększona odporność na obracanie się w materiale
Sześciokątne – maksymalna stabilność w miękkich materiałach


Jak dobrać nitonakrętkę do materiału?

Przy wyborze należy uwzględnić kilka kluczowych parametrów:

Rozmiar nitonakrętki Średnica otworu Zastosowanie
M4 ~7 mm lekkie łączenia
M5 ~8–9 mm ogólne łączenia
M6 ~9 mm konstrukcje stalowe
M8 ~11 mm ciężkie łączenia

✅ 1. Grubość materiału

Każda nitonakrętka ma określony zakres zacisku (np. 0,5–3 mm).
Musi on odpowiadać grubości montowanego elementu. Najczęściej stosuje się te do najcieńszych elementów.

✅ 2. Średnica i gwint

Najczęściej stosowane rozmiary:

  • Nitonakrętki M4 –

  • Nitonakrętki M5

  • Nitonakrętki M6

  • Nitonakrętki M8

  • Nitonakrętki M10

Do konstrukcji stalowych najczęściej stosuje się M6 i M8.

✅ 3. Warunki pracy

  • Na zewnątrz → Nitonakrętki ze stali nierdzewnej A2

  • Wewnątrz → stal ocynkowana

  • Lekkie konstrukcje → aluminium żadko stosowana

✅ 4. Obciążenie

Im większe obciążenie, tym:

  • większy rozmiar gwintu

  • twardszy materiał wykonania


Jak montować nitonakrętki krok po kroku?

Do zaciskania nitonakrętek niezbędna jest specjalna nitownica.

W tym artykule opisujemy rodzaje nitownic do nitonakrętek

  1. Wywierć otwór o średnicy zgodnej z tabelą producenta.

  2. Oczyść krawędzie otworu.

  3. Wkręć nitonakrętkę na trzpień nitownicy.

  4. Umieść ją w otworze.

  5. Zaciśnij narzędzie do momentu odkształcenia tulei.

  6. Wykręć trzpień.

Po montażu uzyskujesz trwały gwint gotowy do wkręcenia śruby.


Najczęstsze błędy przy montażu

❌ Zbyt duży otwór – nitonakrętka będzie się obracać
❌ Zbyt mały zakres zacisku
❌ Dobór zbyt miękkiego materiału do dużych obciążeń
❌ Brak odpowiedniej nitownicy


Zalety stosowania nitonakrętek

✔ możliwość montażu jednostronnego
✔ trwałe i estetyczne połączenie
✔ szybki montaż
✔ możliwość demontażu śruby bez niszczenia połączenia
✔ idealne do cienkich materiałów


FAQ – najczęściej zadawane pytania

Czy nitonakrętki można stosować w aluminium?

Tak, ale należy dobrać odpowiedni materiał – najlepiej aluminiowe lub nierdzewne.

Jaką nitonakrętkę wybrać do stali konstrukcyjnej?

Najczęściej sprawdzają się stalowe lub nierdzewne w rozmiarze M6 lub M8.

Czy nitonakrętka może się obracać?

Tak, jeśli otwór jest zbyt duży lub użyto wersji bez ryflowania w miękkim materiale.

Czy potrzebna jest specjalna nitownica?

Tak – montaż wymaga nitownicy przeznaczonej do nitonakrętek.

Stara plazma ciągle się przydaje

Cześć teraz temat z korzeniami w czasach komuny. Nie każdy czytający będzie pamiętać, co to.


Udało mi się w końcu pociąć stary, skorodowany nasz komin. Rodzice wiele lat temu wybudowali cieplarnię, taki za komuny był przykaz: na terenie rolniczym nie można było wybudować jedynie domu z trawniczkiem i kwiatami. Należało zbudować jeszcze jakiś obiekt gospodarczy związany z rolnictwem czy ogrodnictwem. Miał to być oczywiście budynek nie folia na pomidory. I tak rozpoczęła się historia moich rodziców z ogrodnictwem. Postawili szklarnię, kotłownię i wiadomo jak kotłownia to komin. Dzisiaj to jak coś konstruujemy to najpierw jest projekt, pozwolenie i tak dalej a później kasa i materiały. Za komuny i tu trochę historii droga młodzieży nie było takiego schematu. Komin w planach miał być z cegły, ale tata nie dostał przydziału cegły, ta co była starczyła ledwie na dom. Ale kombinowanie to podstawa, więc jak zaczęli budować ciepłociąg w naszej okolicy to zorganizowało się trochę rur średnicy 400 mm. Stalowych oczywiście, po dospawaniu kołnierzy można było skręcić komin. Odcinki przykręcone zostały śrubami. I tak komin stał sobie i rdzewiał przez wiele lat. Ale wszystko się kiedyś kończy.
Korozja zżarła spód tak, że nie było już w kilku miejscach w ogóle podstawy. Trzeba było, więc komin rozebrać, bo bałem się że jak mocniej zawieje to runie. Rozebrać chciałem chociaż do połowy, bo mam dołączone moje palenisko do niego. Podjechał dźwig, przecięliśmy szlifierką kątową śruby i komin poległ na ziemi.

Dwa odcinki po 2,5 metra, grubość różnie, od około 15 milimetrów do 10 mm. Wprawdzie w poniektórych miejscach było 10 mm stali i z 10 -15 mm rdzy. To dawało razem ponad 20mm. Przecinarka plazmowa Telwin ma rożne bajery i wymienioną maksymalną grubość cięcia 20 mm. I jest to parametr jak najbardziej prawidłowy, można nią ciąć takie grubości. Ale jak się przekonałem przy maksymalnym amperażu potrafi się nagrzać i wyłączyć. Dysza do plazmy się brudzi jak jest za mało powietrza

Z tego powodu powinno się ją ustawić nie na słońcu tylko bardziej w cieniu i zapewnić dobre chłodzenie. Po co ma słoneczko dodatkowo podgrzewać, przecinarka plazmowa nie plażowicz na plaży.
Część z komina zaplanowałem wykorzystać pod kowadło i młot resorowy. Ale trzeba to wszystko pociąć, więc zebrałem się pewnego cudownego dnia, a słonko wtedy jeszcze tak bajecznie świeciło. Założyłem ciuchy robocze, maska przeciw pyłowa na twarz ( bo mam alergię) i do roboty. Na początku chciałem ciąć szlifierką kątową, ale taka ciężka rura leżąca na ziemi sprawiłaby mi kłopot. Na pewno prędzej czy później tarcza do cięcia by się zakleszczyła.

Rura waży masę i to był kłopot. Więc pozostała mi przecinarka plazmowa. Moją plazmówkę mam od 2 lat i choć sporo mnie kosztowała to nie używałem jej za często. Raz wyciąłem z nierdzewki krążki do grilla innym razem podcinałem regały. Aby przecinarka plazmowa dobrze działała trzeba zapewnić jej sprężone powietrze i to dużo powietrza, bo jak będzie za mało lub nie będzie odpowiedniego ciśnienia to zaraz dysza się przepali i nie pomoże preparat antyodpryskowy ani nic innego. Ja podaję powietrze wężem 12 mm, nie dławi on tak jak na przykład spiralne. Całość przed cięciem wyglądała tak:

Kredą naznaczyłem miejsce cięcia, miejsce styku masy musiałem ostro przeszlifować tarczą listkową, bo było masę rdzy. Trochę się obawiałem czy plazma nie będzie szwankować ze względu na rdzę, w niektórych miejscach były nawet skorupy do 10 mm!! Ale Telwin Plasma 60HF dał sobie radę w niecałe 30 minut pociąłem wszystko. Cięcia nie były za równe, jeżeli się tnie z ręki na powierzchni takiej jak rura a do tego grubości są różne to nie ma się czego spodziewać. Wyszło jak wyszło jestem zadowolony. Dysze do plazmy się nie zabrudziły, bo co jakiś czas psikałem sprayem przeciw odpryskom Spawmix. I nawet jak się coś przyczepiło do dyszy to szczotką mosiężną wszystko wytarłem do czysta. Pocięte elementy leżą sobie i czekają na wykorzystanie:

Część przyspawam do dawnego komina, z 2 odcinków zrobię cokoły wypełnione betonem pod kowadło i młot resorowy. Na złom nie wywiozę trochę szkoda mi a może się na coś przyda.

Do czego służą nitonakrętki i jakie mamy rodzaje

Witam

Nitonakrętki to uniwersalne elementy złączne stosowane wszędzie tam, gdzie wykonanie gwintowania nie jest możliwe ze względu na nieopłacalność, trudną dostępność albo występowanie zbyt cienkich komponentów. Najczęściej to ostatnie 🙂
Jakość połączenia uzyskanego dzięki nim jest niezwykle wysoka i charakteryzuje się odpornością na uszkodzenia mechaniczne oraz na działanie niesprzyjających warunków pogodowych i rozmaitych substancji.

Opis stali nierdzewnych z których są robione nitonakrętki – https://wiertlogres.pl/

Nie będę dokładał tekstu bo i tak jest za długi 🙂

 

Czym jest nitonakrętka?

Nitonakrętka jest typem tulejki posiadającej wewnątrz gwintowaną część.
Ponadto składa się ona z części niegwintowanej oraz kołnierza. Właśnie dlatego jest w stanie połączyć ze sobą elementy, które same w sobie nie mają gwintu i nie da się go w żaden sposób wykonać.

Jedną z największych zalet nitonakrętek jest możliwość wykonania dzięki nim błyskawicznego montażu. Dodatkowo większość tej pracy da się zautomatyzować przy pomocy specjalnych urządzeń do nitowania.

Do zaciskania nitonakrętek służą specjalne nitownice z wymiennymi trzpieniami gwintowanymi.

Jak dobrać odpowiednie nitonakrętki?

Najpopularniejszym podziałem nitonakrętek jest ten uwzględniający materiał, z którego są zrobione.
Czyli nitonakrętki ze stali ocynkowanej

Nitonakrętki ze stali nierdzewnej.

Nitonakrętki występują w wielu rozmiarach, do śrub M4, M5 M6, M8, M10 i M12 ( czasami M3)

Jeżeli chodzi o kształt kołnierza to mamy: uniwersalne – kołnierzowe i stożkowe.

Nitonakrętki przelotowe sześciokątne tworzone są w taki sposób, że do minimum zredukowane jest ryzyko ich obrócenia się w materiale. Ale trzeba mieć specjalną prasę do formowania sześciokątnych otworów.
Z kolei elementy z radełkiem odznaczają się znakomitą przyczepnością do powierzchni.

Kształt łba także ma duże znaczenie. Płaski, najpopularniejszy, dzięki całkowitemu przyleganiu umożliwia uzyskanie płaskiej powierzchni.
Stosowany do cieńkich profili.
Łeb wpuszczany stożkowy, polecany jest do równych powierzchni. Po zrobieniu fazki łeb się chowa i macie gładką powierzchnię. Jesto ważne w połączeniach ruchomych.

Kolejnym ważnym parametrem jest średnica otworu montażowego, która musi być dostosowana do konkretnej nitonakrętki – zbyt mały otwór utrudni montaż, a zbyt duży spowoduje luzy.

Do nitonakrętek stosujemy wiertła:

Nitonakrętka M5 wiertło do stali 7mm
Nitonakrętka M6 wiertło do stali 9mm
Nitonakrętka M8 wiertło do stali 11mm
Nitonakrętka M10 wiertło do stali 13mm

Równie istotna jest grubość blachy, do której nitonakrętka jest przeznaczona – producenci podają zazwyczaj minimalną i maksymalną wartość, w jakiej element będzie działał prawidłowo. Najczęściej stosuje się nitonakrętki do blach, nie przedłużone.

W grubych elementach można stosować z powodzeniem gwintowanie.

Nitonakrętki zabezpieczające mogą być montowane w najróżniejszych materiałach. Najczęściej spotykane są w łączeniu blach, jednak można je także znaleźć w przewodach rurowych, tworzywach sztucznych, tekturze czy szkle.

Podsumowując, bogaty wybór nitonakrętek, ich zróżnicowana konstrukcja i parametry gwarantują możliwość doskonałego dopasowania tych elementów złącznych do typu powierzchni i warunków, jakie połączenie będzie musiało wytrzymać. Są one rozwiązaniem oszczędnym i praktycznym, a szeroka gama nitownic i możliwość zautomatyzowania procesu znacznie przyspiesza pracę. Warto także wspomnieć, że nitonakrętki nie odbarwiają powierzchni łączonych, więc bez problemu da się je stosować na elementach pomalowanych. Nie ulegają także odkształceniu. Wszystkie te cechy sprawiają, że nitonakrętki są niezwykle popularne i stosowane nie tylko w przemyśle, ale także przez osoby prywatne podczas remontów czy różnych prac codziennych.